ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΝΕΑ

Η περίπτωση της Ελένης Παπαδάκη, η ιστορία και το μίσος

0

PANTESΤου Θανάση  Παντέ

«ΟΤΑΝ η δικαιοσύνη αποδίδεται εκτάκτως από αδίστακτους ατάκτους που τακτοποιούν επιτακτικά ασύντακτες διατακτικές, τότε τεκταίνονται ακατάτακτα εκτρώματα. Ο παλιός καλός Νιόνιος το λέει μελωδικότερα: «Δεκέμβρης του ’44 με μια μοτοσικλέτα του ΕΛΑΣ η μάνα μου ετοιμόγεννη, γυρίζει ο θανατάς, να η μαμή, ανασηκώνει το μανίκι…». Ανεξέλεγκτη βία ξεγεννά. Ενθεν κακείθεν. Οι Εγγλέζοι του Σκόμπι απ’ τη μια, κολεγιά με τους ταγματασφαλίτες κι η διαβόητη ΟΠΛΑ απ’ την άλλη.

ΟΡΓΑΝΩΣΗ Προστασίας Λαϊκών Αγωνιστών τάχατες, που δεν υπάγεται στον ΕΛΑΣ αλλά συνδέεται απευθείας με τις αχτίδες του ΚΚΕ, συνιστώντας τον μακρύ εκτελεστικό βραχίονα του ολοκληρωτισμού τους. Εκδικείται υποτίθεται τους δωσίλογους, ωστόσο εξολοθρεύει ενδιαμέσως μεθοδικά αρχειομαρξιστές, τροτσκιστές και πλήθος έντιμων αγωνιστών της αιρετικής Αριστεράς με μια σφαίρα στον αυχένα. Ξεκαθάρισμα λογαριασμών με συνοπτικές διαδικασίες.

ΠΑΤΗΣΙΑ. Στη διασταύρωση Πολυλά και Μαρτζώκη βρίσκεται το ορμητήριο του 23χρονου οπλατζή επικεφαλής καπετάν Ορέστη. Λίγα τετράγωνα παρακάτω, στο 28 της οδού Ιακωβίδου, υψώνεται η διώροφη μονοκατοικία της Ελένης Παπαδάκη. Ακριβώς δίπλα, στην Ηλία Ζερβού 72, κατοικεί η επιστήθια φίλη της Μίλια (Αιμιλία) Καραβία και στην επόμενη παράλληλο, τη Χρυσοστόμου Σμύρνης, ο αγαπημένος της συνάδελφος Δημήτρης Μυράτ. Γεννημένη στα 1903 η Ελένη, αποτελεί τυπικό δείγμα αστής.

ΑΝΩΤΕΡΟΣ υπάλληλος τραπέζης ο πατέρας της Νίκος και καθηγητής πανεπιστημίου ο παππούς της Στυλιανός Κωνσταντινίδης, που της μεταδίδει την αγάπη για τη μόρφωση και τα βιβλία. Φοιτά στη Γερμανική Σχολή Αθηνών και σπουδάζει φιλολογία στο ΕΚΠΑ. Εκτός από γερμανικά, μιλά απταίστως αγγλικά, γαλλικά και ιταλικά. Παρακολουθεί επίσης μαθήματα φωνητικής, πιάνου και χορού με αξιοθαύμαστες επιδόσεις.

ΛΑΧΤΑΡΑ μολαταύτα να γίνει ηθοποιός και, παρά τις αντιρρήσεις του στενού της περιβάλλοντος, ιδίως της μητέρας της, εγγράφεται στη Δραματική Σχολή. Πρωτοβγαίνει στο σανίδι το ’24 ως Τερέζα στη «Μονάκριβη» του Ξενόπουλου και διακρίνεται εξαρχής. Στη «Σαλώμη» του Οσκαρ Ουάιλντ ερμηνεύει την Ηρωδιάδα και αποσπά διθυραμβικές κριτικές. Οι εμφανίσεις της εντός και εκτός των συνόρων προκαλούν πάταγο.

ΣΤΑ ΜΕΣΑ του ’30 θεωρείται φτασμένη πρωταγωνίστρια, εφάμιλλη της Κυβέλης, της Κοτοπούλη και της Παξινού, με τις οποίες συνεργάζεται. Στα μαύρα χρόνια 1941-1944 απογειώνει τους ρόλους της «Αντιγόνης» του Σοφοκλή και της «Εκάβης» του Ευριπίδη, αναμορφώνοντας την αρχαία τραγωδία. Με τον κατοχικό πρωθυπουργό Ιωάννη Ράλλη διατηρεί οικογενειακές σχέσεις. Του ζητά να απελευθερώσει αντιστασιακούς και Εβραίους κρατούμενους και ενίοτε το καταφέρνει.

ΑΝΕΞΑΚΡΙΒΩΤΕΣ φήμες επιμένουν ότι ο υπερήλιξ πολιτικός την ερωτεύεται. Διόλου απίθανο· όλοι οι γνωστοί της δαγκώνουν τη λαμαρίνα. Το ράδιο-αρβύλα μεταδίδει πως της κάνει πλούσια δώρα και πρόκειται να στεφανωθούν. Οικτρά ψεύδη.

Η ΣΥΝΤΗΡΗΤΙΚΗ ελληνική κοινωνία δεν της συγχωρεί το ότι παραμένει μοναχική· κλασική αντιντίβα. Και πως διάγει εντελώς αντισυμβατικό βίο. Αρνείται να παντρευτεί, παρά τις δεκάδες προτάσεις, και συνάπτει ελεύθερες ερωτικές σχέσεις. Ισως γι’ αυτό ο φοβικός κουκουές Ορέστης τη συλλαμβάνει, τέτοιες μέρες του ’44, και την εκτελεί με δυο σφαίρες στην πίσω πλευρά του κρανίου.

ΤΗ ΣΥΝΟΔΕΥΕΙ το επίγραμμα που της αφιέρωσε ο Σικελιάνος: «Μνήσθητι Κύριε:/ Για την ώρα που η λεπίδα του φονιά άστραψε/ κι όλος ο θεός της Τραγωδίας εφάνη./ Μνήσθητι Κύριε:/ για την ώρα που άξαφνα κ’ οι εννιά αδελφές εσκύψαν/ να της βάλουνε των αιώνων το στεφάνι».

***

ΤΑ ΦΟΒΙΚΑ σύνδρομα ανέκαθεν είχαν οδυνηρές επιπτώσεις και η περίπτωση της Ελένης Παπαδάκη το επιβεβαιώνει περίτρανα, όπως αναδεικνύεται και στο κείμενο του Δημήτρη Νανούρη που παρουσιάζεται σήμερα στη στήλη.

ΣΤΗΝ ΠΑΠΑΔΑΚΗ ήταν αφιερωμένη και η εκδήλωση που πραγματοποιήθηκε στις 21 Δεκεμβρίου στη «Μπουκαδούρα» με πρωτοβουλία του Σωτήρη Θεοδωρόπουλου όπου προβλήθηκε μια εκπομπή «Εξιστορείν και Ιστορείν» αφιερωμένη στη μνήμη της και εν συνεχεία έγινε συζήτηση με εισηγητή τον δικηγόρο Δημήτρη Καούνη.

ΕΒΔΟΜΗΝΤΑ ΔΥΟ χρόνια μετά από την στυγερή της δολοφονία, η Ελένη Παπαδάκη εξακολουθεί  να παραμένει αμφιλεγόμενη περίπτωση ίσως γιατί δεν κατάφεραν να την εντάξουν στα προκαθορισμένα καλούπια του καθωσπρεπισμού και της συμβατικότητας που η εποχή της επέβαλε.

ΤΑ ΔΙΔΑΓΜΑΤΑ από τον άδικο θάνατό της πολλά και σίγουρα δεν εξιλεώνουν τους δολοφόνους της και όσους  επιχείρησαν κατά καιρούς να τα επικαλεστούν.

ΑΛΛΩΣΤΕ η Ιστορία δεν διδάσκει… Ιστορία, παρά επιβεβαιώνει τα λάθη που γίνονται τραγωδίες.

ΚΑΙ η περίπτωση της Παπαδάκη είναι τραγωδία που εξακολουθεί 72 χρόνια από τότε που συνέβη να προκαλεί θλίψη και τρόμο για το μέχρι που μπορεί να φτάσει το μίσος.

145 Συνολικές προβολές, 1 Σήμερα

Leave a Reply